ضدآفتاب مضر است یا مفید؟ نگاهی به نظرات سازمان‌ها و متخصصان سلامت

استفاده روزانه از ضدآفتاب دهه‌هاست برای پیشگیری از سرطان پوست و پیری زودرس توصیه می‌شود. اما در سال‌های اخیر، نگرانی‌ها درباره ایمنی مواد شیمیایی موجود در این محصولات و تأثیرات زیست‌محیطی آنها، این توصیه ساده را به یک موضوع بحث‌برانگیز تبدیل کرده است. اما واقعیت پشت این جنجال‌ها چیست؟

درحالی‌که نهادهای معتبری مانند آکادمی پوست آمریکا (AAD) همچنان بر لزوم استفاده روزانه از ضدآفتاب برای همه افراد تأکید دارند، تردیدها درباره ایمنی این محصولات در میان مصرف‌کنندگان، اینفلوئنسرها و حتی برخی دانشمندان درحال افزایش است.

به گزارش دیجیاتو به نقل از  تایم، بحث اصلی بر سر دو نوع ضدآفتاب است: شیمیایی و معدنی (فیزیکی). ضدآفتاب‌های شیمیایی با استفاده از فیلترهایی مانند اکسی‌بنزون و آووبنزون اشعه UV را جذب می‌کنند. ضدآفتاب‌های معدنی با استفاده از موادی چون اکسید روی و دی‌اکسید تیتانیوم یک سد فیزیکی روی پوست ایجاد می‌کنند.

جنجال بر سر استفاده از ضدآفتاب

جرقه اصلی این جنجال در سال ۲۰۱۹ زده شد، زمانی که سازمان غذا و داروی آمریکا (FDA) اعلام کرد که فقط ضدآفتاب‌های معدنی را «به‌طور کلی ایمن و مؤثر» می‌شناسد و برای تأیید ایمنی بسیاری از فیلترهای شیمیایی رایج، به داده‌های بیشتری از سوی تولیدکنندگان نیاز دارد. این نگرانی‌ها زمانی تشدید شد که مطالعات بعدی خود FDA نشان داد که برخی از این مواد شیمیایی می‌توانند از طریق پوست جذب جریان خون شوند.

در سال ۲۰۲۱ نیز کشف ماده سرطان‌زای بنزن در برخی محصولات برندهای بزرگ و همچنین ممنوعیت فروش ضدآفتاب‌های حاوی اکسی‌بنزون در هاوایی به دلیل آسیب به صخره‌های مرجانی، این بحث‌ها را داغ‌تر کرد.

با وجود اینکه جذب مواد شیمیایی ضدآفتاب در بدن اثبات شده، اما آیا این موضوع خطرناک است؟

دکتر «ویکتوریا ورث» (Victoria Werth)، متخصص پوست در دانشگاه پنسیلوانیا، می‌گوید: «صرف اینکه می‌توانید چیزی را در بدن پیدا و اندازه‌گیری کنید، به این معنی نیست که مشکلی وجود دارد.» همچنین دکتر «آرچانا سادو» (Archana Sadhu)، متخصص غدد، اشاره می‌کند که اگرچه برخی مطالعات آزمایشگاهی و حیوانی، ارتباطی بین این مواد و اختلالات هورمونی یا کلیوی را نشان داده‌اند، اما «واقعاً سخت است که بگوییم آیا این اتفاق در بدن انسان نیز رخ می‌دهد یا خیر.» شرایط آزمایشگاه با زندگی واقعی متفاوت است.

آیا باید از ضدآفتاب استفاده کنیم؟

با وجود تمام این ابهامات، تمام نهادهای معتبر پزشکی جهان متفق‌القول هستند که فایده شناخته‌شده و اثبات‌شده ضدآفتاب در پیشگیری از سرطان پوست، بسیار بیشتر از خطرات نامشخص و اثبات‌نشده مواد شیمیایی آن است. از هر پنج نفر در آمریکا، یک نفر در طول عمر خود به سرطان پوست مبتلا می‌شود و ضدآفتاب یکی از مؤثرترین ابزارها برای مقابله با این آمار است.

بااین‌حال اگر نگران استفاده از ضدآفتاب هستید، متخصصان چند راهکار دارند:

1. استفاده از ضدآفتاب‌های معدنی: این محصولات که توسط نهادهای نظارتی مانند Environmental Working Group (EWG) نیز به عنوان گزینه‌های ایمن‌تر معرفی می‌شوند، بهترین جایگزین برای افرادی هستند که نگران مواد شیمیایی هستند.
2. محافظت چندجانبه: فقط به ضدآفتاب اکتفا نکنید. پوشیدن لباس‌های محافظ، استفاده از کلاه و عینک آفتابی و پناه‌گرفتن در سایه در ساعات اوج تابش خورشید، می‌تواند اثرگذار باشد.

درکل پیام کارشناسان روشن است: استفاده از ضدآفتاب را متوقف نکنید، اما با آگاهی و با استفاده از رویکردهای تکمیلی از پوست خود محافظت کنید.

آسیا رتبه نخست رنکینگ جهانی بهره هوشی (IIT) در سال ۲۰۲۶ را کسب کرد/ رتبه ایران چند است؟

بیشتر بخوانید:

دانستنیهایی درباره کرم‌های ضد‌آفتاب که تا به حال نمی‌دانستید!

تماشاخانه

پل ورسک ؛ یکی از عجیب‌ترین پل‌های جهان و شاهکار مهندسی ۹۰ ساله / آنچه درباره‌اش نمی‌دانید

یک شیرجه جنجالی در میراث طبیعی شگفت‌انگیز/ شنا کردن در غار علیصدر چه بلایی به سرش می‌آورد؟

فیلم های دیگر