عصرایران- بعضی عادت ها در نگاه اول کاملا سالم به نظر می رسند، اما نحوه انجام آن ها می تواند نتیجه متفاوتی داشته باشد. برای نمونه، ورزش در هوای آلوده یا به هم زدن مداوم ساعت خواب ممکن است بخشی از فواید یک سبک زندگی سالم را کاهش دهد.
ورزش منظم یکی از مهم ترین عادت ها برای حفظ سلامت جسم و مغز است. سازمان جهانی بهداشت می گوید فعالیت بدنی منظم می تواند به سلامت مغز، عملکرد شناختی و سلامت روان کمک کند.
با این حال، انجام ورزش شدید در زمان هایی که آلودگی هوا بالاست، میزان هوای آلوده واردشده به دستگاه تنفسی را افزایش می دهد. WHO توصیه می کند در چنین شرایطی، زمان و محل ورزش تا حد امکان طوری انتخاب شود که تماس با آلودگی کمتر باشد. در بسیاری از شرایط، فواید فعالیت بدنی همچنان از خطرات آن بیشتر است و به همین دلیل نباید ورزش را به طور کامل کنار گذاشت.
سالم بودن یک ماده غذایی به این معنا نیست که مصرف بی حساب آن ضروری است. مغزدانه ها، میوه ها و برخی اسموتی ها می توانند بخشی از یک رژیم غذایی سالم باشند، اما میزان مصرف و مجموع کالری دریافتی نیز اهمیت دارد.
در مقابل، نمی توان گفت که هر میان وعده ای برای مغز مضر است یا اینکه حذف میان وعده به طور خودکار سلامت مغز را بهتر می کند. شواهد درباره الگوهایی مانند روزه متناوب همچنان در حال بررسی است و نباید رژیم هایی مانند 5:2 را به عنوان راه قطعی پیشگیری از آلزایمر یا تقویت حافظه معرفی کرد.
اصل مهم تر، داشتن یک الگوی غذایی متعادل و متنوع و پرهیز از دریافت بیش از نیاز انرژی است.
خواب کافی برای عملکرد طبیعی مغز اهمیت زیادی دارد. بیشتر بزرگسالان به دست کم 7 ساعت خواب شبانه نیاز دارند و داشتن ساعت خواب و بیداری منظم نیز توصیه می شود.
خواب بیشتر در روزهای تعطیل ممکن است تا حدی کمبود خواب را جبران کند، اما بهتر است ساعت خواب و بیداری در طول هفته تغییرات شدید نداشته باشد. بی نظمی مداوم در برنامه خواب می تواند تنظیم ریتم شبانه روزی را دشوار کند.
همچنین برخلاف ادعای متن های قدیمی، نمی توان گفت هر چرت روزانه حتما باید 90 دقیقه باشد. طول مناسب چرت به زمان آن و شرایط فرد بستگی دارد و چرت های طولانی یا دیرهنگام ممکن است خواب شبانه را مختل کنند.
برای بیشتر افراد سالم، دلیلی برای حذف کامل کافئین وجود ندارد. قهوه و چای حاوی کافئین هستند و کافئین می تواند هوشیاری و توجه را افزایش دهد.
البته مقدار و زمان مصرف اهمیت دارد. مصرف زیاد کافئین یا مصرف آن در ساعات نزدیک به خواب می تواند خواب را مختل کند. بنابراین اگر کافئین باعث بی خوابی یا کاهش کیفیت خواب می شود، کاهش مقدار مصرف یا انتقال آن به ساعات ابتدایی روز می تواند منطقی باشد.
در نتیجه، نمی توان یک مقدار ثابت مانند «دو فنجان قهوه در روز» را برای همه افراد به عنوان بهترین میزان مصرف مغز تعیین کرد.
ورزش منظم برای سلامت مغز مفید است و نباید صرفا به دلیل اینکه صبح ورزش نمی کنید، آن را کنار بگذارید. سازمان جهانی بهداشت فعالیت بدنی منظم را در هر زمانی از روز مفید می داند.
برای بعضی افراد، ورزش شدید در ساعات نزدیک به خواب ممکن است خوابیدن را دشوار کند؛ اما این موضوع برای همه یکسان نیست. اگر ورزش شبانه خواب شما را مختل نمی کند، لزوما دلیلی برای تغییر زمان آن وجود ندارد.
نکته مهم تر این است که برنامه ورزشی منظم داشته باشید و زمان آن را متناسب با شرایط و برنامه زندگی خود انتخاب کنید. برای بزرگسالان، WHO دست کم 150 تا 300 دقیقه فعالیت هوازی با شدت متوسط در هفته را توصیه می کند.
در نهایت، سلامت مغز بیشتر از یک عادت خاص به مجموعه ای از رفتارها وابسته است؛ فعالیت بدنی منظم، خواب کافی و منظم، تغذیه متعادل و کاهش مواجهه با عوامل آسیب رسان محیطی، همگی اهمیت دارند.
این مطلب جایگزین تشخیص یا توصیه پزشکی نیست. اگر درباره حافظه، تمرکز، خواب یا سایر تغییرات مداوم در عملکرد مغز نگرانی دارید، بهتر است با پزشک مشورت کنید.