عصر ایران ؛ علی نجومی ــ دفتر نشر چشمه در دهههای گذشته یکی از مهمترین محافل فرهنگی و ادبی ایران به شمار میرفت و بسیاری از شاعران، نویسندگان و هنرمندان در آن رفتوآمد داشتند. در یکی از همین نشستها، صدیق تعریف ملودی کردیای را برای فریدون مشیری زمزمه کرد. این ملودی چنان بر مشیری تأثیر گذاشت که همان شب با صدیق تعریف تماس گرفت و بخشهایی از شعری را که تحت تأثیر آن ساخته بود برای او خواند. تکمیل این شعر حدود دو ماه زمان برد و در نهایت همراه با همان ملودی کردی، اثری با عنوان «نگاه یاران» شکل گرفت که به یکی از ماندگارترین آثار صدیق تعریف تبدیل شد. تنظیم این اثر را جلال ذوالفنون بر عهده داشت.
پادکست را اینجا بشنوید
«آتشی در سینه دارم جاودانی» از دیگر آثاری است که صدیق تعریف اجرا کرده است. شعر این تصنیف از پژمان بختیاری و آهنگ آن از مرتضی نیداوود است.
محمد صدیق تعریف، مشهور به صدیق تعریف، در سال ۱۳۳۵ در سنندج متولد شد. او از دوران نوجوانی به تئاتر، هنرهای نمایشی و موسیقی علاقه داشت و آوازها و تصنیفهای ایرج و غلامحسین بنانپورملک، مشهور به گلپا، را تقلید میکرد. در سال ۱۳۵۴ وارد دانشکده هنرهای زیبای دانشگاه تهران شد و در آنجا از آموزش استادانی همچون بهرام بیضایی، حمید سمندریان و هوشنگ گلشیری بهره برد.
از دیگر آثار شناختهشده صدیق تعریف میتوان به «نور و نیلوفر» اشاره کرد؛ اثری که شعر آن را قیصر امینپور سروده و آهنگ آن ساخته حسین یوسفزمانی است. همچنین تصنیف «خیالانگیز» با شعر رهی معیری و آهنگ مجید درخشانی از دیگر آثار برجسته او به شمار میرود.
در سال ۱۳۷۵ مجموعه تلویزیونی «امام علی(ع)» به کارگردانی داود میرباقری از تلویزیون ایران پخش شد. این سریال علاوه بر بازی بازیگرانی چون مهدی فتحی و داریوش ارجمند و موسیقی متن فرهاد فخرالدینی، به واسطه تیتراژ آغازین خود نیز مورد توجه قرار گرفت. این تیتراژ با صدای صدیق تعریف اجرا شد و آهنگ آن را فرهاد فخرالدینی بر پایه شعری از عبدالقادر مراغهای ساخته بود.
از مجموعه پادکست خوانندگان جاودانه موسیقی ایران، پادکستی از نادر گلچین را اینجا بشنوید
«تا رخت» از دیگر آثاری است که صدیق تعریف اجرا کرده است. شعر و آهنگ این اثر هر دو از عارف قزوینی هستند.
یکی از مهمترین فعالیتهای صدیق تعریف در دهه شصت به همکاری او با محمدرضا لطفی بازمیگردد. در سال ۱۳۶۳ و در قالب مجموعه آلبومهای چاووش، او با همکاری گروههای عارف و شیدا، آلبومی با عنوان «به یاد طاهرزاده» را منتشر کرد. این آلبوم به یاد حسینخان طاهرزاده، از برجستهترین خوانندگان موسیقی ایرانی، منتشر شد. قطعه «غلام نرگس مست تو تاجدارانند» از آثار این مجموعه است که بر غزلی از حافظ و آهنگی از محمدرضا لطفی شکل گرفته است.
«مهتاب» نیز از دیگر آثار صدیق تعریف است که شعر آن را نیما یوشیج سروده و آهنگ آن را حسین یوسفزمانی ساخته است.
تصنیفهایی که در این پادکست آمده را اینجا کامل بشنوید
نورالدین رضوی سروستانی از مهمترین استادانی بود که بر شیوه آوازخوانی و تحریرهای صدیق تعریف تأثیر گذاشت. او آموزههای نورعلی برومند را به صدیق تعریف منتقل کرد. نصرالله ناصحپور نیز در آموزش شیوه آوازی عبدالله دوامی به صدیق تعریف نقش مهمی داشت.
«جلوه گل» از دیگر آثاری است که صدیق تعریف اجرا کرده است. شعر این اثر از نورالله همایون و آهنگ آن از عبدالحسین شهنازی است.
صدیق تعریف از سال ۱۳۶۴ به تدریس آواز ایرانی مشغول بوده است. او همچنین بین سالهای ۱۳۸۰ تا ۱۳۸۳ در دانشکده تئاتر و سینمای دانشگاه سوره و دانشکده موسیقی دانشگاه هنر به تدریس موسیقی و آواز پرداخت.
«مشکلپسند» از مشهورترین تصنیفهایی است که صدیق تعریف اجرا کرده است. شعر و آهنگ این اثر هر دو از علیاکبر شیدا هستند.