فیلم بیشتر »»
کد خبر ۱۱۷۲۳۱۴
تاریخ انتشار: ۰۵:۰۰ - ۰۲-۰۴-۱۴۰۵
کد ۱۱۷۲۳۱۴
انتشار: ۰۵:۰۰ - ۰۲-۰۴-۱۴۰۵

خواب‌گردی؛ نقصی در مغز یا یادگاری از گذشته؟

خواب‌گردی
پژوهشگران می‌گویند خواب‌گردی، برخلاف تصور رایج، نه یک سازوکار تکاملی بلکه نقصی در سیستم خواب انسان است که به دلیل شرایط زندگی نیاکان ما تا امروز باقی مانده است.

خواب‌گردی از آن دسته رفتارهایی است که قرن‌ها ذهن انسان را به خود مشغول کرده؛ پدیده‌ای عجیب که در آن فرد در حالی که هنوز خواب است از رختخواب بلند می‌شود، راه می‌رود و حتی گاهی کارهای نسبتا پیچیده‌ای را هم انجام می‌دهد، اما پس از بیدار شدن چیزی از آن به خاطر ندارد. حالا پژوهشگران تلاش کرده‌اند این پدیده را از جنبه‌ای دیگر بررسی کنند: چرا این رفتار فقط در انسان‌ها دیده می‌شود؟

به گزارش همشهری آنلاین به نقل از پاپ‌سای، برآوردها نشان می‌دهد حدود پنج درصد کودکان و نزدیک به ۱.۵ درصد بزرگسالان دست‌کم گاهی دچار خواب‌گردی می‌شوند. با این حال، دانشمندان تاکنون نمونه‌ای از خواب‌گردی واقعی را در سایر جانوران ثبت نکرده‌اند. سگ‌ها ممکن است هنگام خواب پاهای خود را تکان دهند و گربه‌ها نیز گاهی در خواب حرکاتی انجام دهند، اما برخاستن، راه رفتن و عبور از موانع در حالت خواب تقریبا پدیده‌ای منحصر به انسان محسوب می‌شود.

«دیوید سامسون»، انسان‌شناس تکاملی دانشگاه تورنتو، معتقد است پاسخ این معما را باید در شیوه خوابیدن نیاکان ما جست‌وجو کرد. به گفته او، خواب‌گردی معمولا در مرحله خواب عمیق غیر REM رخ می‌دهد؛ زمانی که بخش‌هایی از مغز مرتبط با حرکت فعال می‌شوند، اما نواحی مسئول آگاهی، قضاوت و حافظه همچنان در وضعیت خواب باقی می‌مانند.

نتیجه این وضعیت آن است که بدن می‌تواند از پله بالا برود، در را باز کند یا در خانه حرکت کند، در حالی که ذهن هنوز کاملا بیدار نشده است. به همین دلیل افراد خواب‌گرد اغلب هدفمند به نظر می‌رسند، اما بعدها هیچ چیزی از رفتار خود به خاطر نمی‌آورند.

اما چرا چنین ویژگی‌ای در انسان باقی مانده است؟ سامسون توضیح می‌دهد که بیشتر نخستی‌ها، از جمله گوریل‌ها و شامپانزه‌ها، روی درختان یا سکوهای مرتفع می‌خوابند. در چنین شرایطی، بلند شدن و راه رفتن در خواب می‌تواند به سقوط و مرگ منجر شود. بنابراین فشار انتخاب طبیعی به سرعت این ویژگی را حذف می‌کند.

در مقابل، انسان‌های اولیه به‌تدریج خوابیدن روی زمین را در اردوگاه‌های محافظت‌شده، پناهگاه‌ها و کنار آتش آغاز کردند. این محیط امن‌تر باعث شد خطر خواب‌گردی کاهش یابد و در نتیجه انتخاب طبیعی انگیزه کمتری برای حذف این ویژگی داشته باشد. دانشمندان این پدیده را «انتخاب طبیعی تضعیف‌شده» می‌نامند؛ وضعیتی که در آن یک ویژگی نه‌چندان مطلوب به دلیل کاهش خطرات محیطی در جمعیت باقی می‌ماند.

پژوهش‌ها همچنین نشان می‌دهد ژنتیک نقش مهمی در خواب‌گردی دارد. کودکانی که یکی از والدینشان سابقه خواب‌گردی دارد، بسیار بیشتر از دیگران در معرض این رفتار قرار می‌گیرند و اگر هر دو والد خواب‌گرد باشند، احتمال بروز آن باز هم افزایش می‌یابد.

متخصصان تأکید می‌کنند عواملی مانند کم‌خوابی، استرس، تب، مصرف الکل، برخی داروها و اختلالاتی مانند آپنه خواب نیز می‌توانند احتمال خواب‌گردی را بیشتر کنند. به همین دلیل، این رفتار عجیب فقط یک کنجکاوی علمی نیست و در برخی موارد می‌تواند نشانه‌ای از وضعیت کلی سلامت و کیفیت خواب افراد باشد.

برچسب ها: خواب گردی ، مغز ، تکامل
ارسال به دوستان
شروع به‌کار ادارات کرمان روز شنبه ۶ تیر با دو ساعت تأخیر برای تماشای بازی تیم ملی هشدار مدیریت بحران تهران درباره گرمازدگی کنایه بقائی به آمریکا با انتشار آمار گرسنگی در این کشور تصویری جدید و بی‌حجاب مریم رجوی (+عکس) ناپدید شدن کاپیتان تیم ملی والیبال ونزوئلا پس از زلزله صرافی کوینکس به دور زدن تحریم‌های ایران متهم شد امام جمعه ارومیه درباره تفاهم نامه: نه عالی است ، نه خیانت؛ مانند خوارج تندروی نکنیم وقتی برای عکس گرفتن با ایرانِ پیروز صف می‌کشند تقاضا از برخی مداحان: درباره بقیه مسائل هم راهکارهای نو بدهید! سی‌ان‌ان: اسرائیل چندین تیپ خود را از غزه و جنوب لبنان خارج می کند طرح‌های ایران برای تنگه هرمز ؛ داردانل و مالاکا استایل خاص و متفاوت لیلا بلوکات در جدیدترین تصاویر منتشر شده برنامه کره جنوبی برای تولید نسخه بومی پهپاد شاهد ۱۳۶ ایران خسارات سنگین ایران به پایگاه‌های آمریکایی در بحرین (+عکس) تصمیم درست در بن‌بست