تاریخ:
ویدیوی باشگاه منچستریونایتد برای خداحافظی کاسمیرو 
درس چهل و دوم
واژهخانۀ عصر ایران
«مهاجرت سوسیالیستی»؛ از ظهور رضاشاه تا انحلال حزب توده
تورج اتابکی، مورخ، در تحقیقاتش نشان داده است که 5 هزار سوسیالیست و کمونیست ایرانی در دوران حکومت استالین در شوروی اعدام شدند.
عصر ایران - مهاجرت سوسیالیستی (Sosialist Migration) اصطلاحی است در اشاره به مهاجرت سوسیالیستها و کمونیستهای اقصی نقاط جهان به کشورهای سوسیالیستی بلوک شرق به ویژه اتحاد جماهیر شوروی.
این مهاجران معمولا متعلق به کشورهای جهان سوم یا کشورهای ناپیشرفتۀ اروپایی بودند، مثل یونان.
در ادبیات سیاسی ایران، اصطلاح "مهاجرت سوسیالیستی" بیشتر در مورد مهاجرت سیاسی ایرانیان به شوروی و کشورهای اقماریاش به کار میرود. اکثر این مهاجران، طبیعتا چپگرا بودند.
از آنجایی که سوسیالیستها و کمونیستهای ایرانی در سدۀ اخیر چهار موج عمدۀ مهاجرت به کشورهای بلوک شرق به ویژه شوروی را رقم زدند، اصطلاح "مهاجرت سوسیالیستی" در ادبیات مارکسیستی تا حد زیادی یادآور مهاجرت چپگرایان ایرانی را نیز تداعی میکند.
پس از کودتای 1299 و استقرار حکومت رضاخان، نخستین موج مهاجرت سوسیالیستی در ایران رقم خورد. موج دوم در 1325 پس از انحلال فرقۀ دموکرات آذربایجان رقم خورد.
پس از کودتای 28 مرداد، سومین موج مهاجرت سوسیالیستی در ایران پدید آمد و چهارمین موج هم پس از بهمن 1361 به دنبال انحلال حزب توده و سایر سازمانهای چپگرا رقم خورد.
ایرانیان چپگرا، پیش از مهاجرت، جامعۀ شوروی را کعبۀ آمال سوسیالیستی خودشان میدانستند ولی با مشاهدۀ واقعیات سیاسی و اجتماعی شوروی، عمیقا سرخورده میشدند. با این حال هرچه زمان جلوتر میآمد، از وخامت اوضاع نیز کاسته میشد.
مهاجران موج اول، یعنی کسانی که پس از سال 1299 (یعنی در دهۀ 1930) به شوروی گریختند، در اوج دوران استالینیسم وارد شوروی شدند و بسیاری از آنها پس از مدتی اعدام یا به سیبری تبعید شدند.
تورج اتابکی، مورخ، در تحقیقاتش نشان داده است که 5 هزار سوسیالیست و کمونیست ایرانی در دوران حکومت استالین در شوروی اعدام شدند. بسیاری از اعدامنشدگان نیز در بدترین شرایط ممکن در سیبری یا نقاط دورافتاده و سرد شوروی، به سختی زندگی کردند تا مرگشان در غربت فرا رسید.
از بین یونانیهای چپگرایی که به شوروی مهاجرت کرده بودند نیز 50 هزار نفرشان در شوروی استالینیستی اعدام شدند.
ایرانیان سومین موج مهاجرت سوسیالیستی، اکثرا پس از مرگ استالین در شوروی به سر میبردند و به همین دلیل گرفتار اعدامهای عجیب و بیدلیل حکومت استالین نشدند. اگرچه در شرایط چندان خوبی هم نمیزیستند.
مهاجران موج چهارم، در اواخر عمر حکومت شوروی وارد این کشور شدند و از حیث استانداردهای حقوق بشری با شرایط بهتری مواجه بودند ولی زندگی در شورویِ گرفتار در انبوه مشکلات اقتصادی، برایشان دشوار بود.
حدود 9 سال پس از ورود آنها به شوروی، این کشور فروپاشید و اکثر ایرانیان سوسیالیست و کمونیست، به تدریج از شوروی راهی اروپای غربی شدند. افراد مرفهتر توانستند خودشان را به آمریکا برسانند.
برخی از این چپگرایان در اروپای غربی و آمریکا از سوسیالیسم و کمونیسم و مارکسیسم دست کشیدند، ولی بیشتر آنها در قلب جهان سرمایهداری به نفی سرمایهداری و دفاع از حقانیت مارکسیسم و تحققپذیری سوسیالیسم و کمونیسم ادامه دادند.
لینک کوتاه: کپی لینک
ثبت رکورد گرانترین جام جهانی تاریخ در سال ۲۰۲۶ پیام پزشکیان به مناسبت دومین سالگرد شهید جمهور سناتور جمهوریخواه زخم خورده از ترامپ به لایحه محدودیت اختیارات جنگی ترامپ رای داد عراقچی: مقامات آمریکایی اذعان کردند در جنگ دیپلماسی عمومی، ایرانیها برنده شدند رئیس سابق پژوهشگاه میراث فرهنگی: توسعه ۷۰ سال اخیر کشور بدون درک «زمینه» انجام شده است / تهران را روی گسلها گسترش دادیم / بحران آب خوزستان، نتیجه سدسازی بدون اندیشه است قالیباف: آمریکا دوباره در جنگی بیپایان که در آن امکان پیروزی ندارد گیر خواهد افتاد ساترا دنبال محدودیت آزادی و توسعه قدرت است و صلاحیت تنظیمگری نمایش خانگی را ندارد آتش سوزی گسترده در جنوب ایالت کالیفرنیا/ بیش از ۱۷ هزار نفر دستور تخلیه گرفتند کمک فوری برای نجات این مادر سرطانی و دو دختر بیمارش جاده چالوس یکطرفه شد/ اعلام آخرین وضعیت ترافیکی جادههای کشور علی اکبر صالحی: فراموش نکنیم که حضرت رسول (ص) از مسیر صلح حدیبیه به فتح مکه رسید ایتالیا سفیر اسرائیل را احضار میکند جزئیات بازداشت دروازهبان پیشین فوتبال به اتهام کلاهبرداری ظریف: ما نیاز به تضمین از سوی قول شکنان نداریم/ خیابان، دیپلماسی و میدان، بزرگترین تضمین ما هستند سپاه: ۲۶ کشتی با هماهنگی نیرودریایی سپاه عبور کردند