واکنش مجید مجیدی به مستند صمدیان درباره کیارستمی

به گزارش ایسنا، مستند «در جاده با عباس کیارستمی» ساخته سیف‌الله صمدیان، در نخستین نمایش جهانی خود در بخش مسابقه مستند سی‌ویکمین جشنواره بین‌المللی فیلم بوسان روی پرده رفت؛ نمایشی که با برگزاری نشست پرسش و پاسخ با حضور کارگردان همراه شد و در پایان آن، مجید مجیدی نیز از تاثیر تماشای این فیلم و به‌ویژه اپیزود پایانی آن سخن گفت.

مجید مجیدی، کارگردان سینما که با فیلم «غذای نیمروز» در بخش مسابقه اصلی جشنواره حضور دارد، از تماشاگران این مستند بود.

او در پایان نشست، با اشاره به دوستی دیرینه‌اش با صمدیان، از تجربه تماشای فیلم و تاثیر ویژه بخش پایانی آن گفت.

مجیدی صحبت‌هایش را با یادآوری نخستین فیلم بلند سینمایی خود آغاز کرد و گفت: «سال ۱۹۹۲، برای اولین فیلمم، «بدوک»، از آقای صمدیان (که آن موقع عکاس معروفی بود)، دعوت کردم فیلم‌برداری فیلم را قبول کند؛ اما او با ترفند خاصی این کار را قبول نکرد! طبیعی بود که کمی ناراحت شوم، ولی دوستی من و صمدیان تا امروز هم ادامه دارد.»

او با بیان اینکه پیش‌تر آثاری از صمدیان را دیده بود، درباره تجربه تماشای مستند «در جاده با عباس کیارستمی» اظهار کرد: «امشب وقتی این مستند را دیدم، به‌خصوص اپیزود آخر آن، به‌قدری منقلب شدم که دوست داشتم اینجا درباره‌اش با شما صحبت کنم.»

این کارگردان سینما در ادامه، با تأکید بر اهمیت نگاه صمدیان به ثبت لحظه‌ها و موقعیت‌ها، گفت که او می‌توانست علاوه بر عکاسی، فیلم‌بردار توانمندی در سینمای ایران باشد؛ اما در آن صورت، شاید جای خالی نوعی از سینمای مستند که صمدیان ارائه کرده است، همچنان باقی می‌ماند.

مجیدی سپس با اشاره به محدودیت‌های فیلم‌برداری در فضای داخلی خودرو، شیوه کار صمدیان را تحسین کرد و توضیح داد: «وقتی می‌خواهیم فیلم بسازیم، لوکیشن را می‌بینیم و تمام زوایا را بررسی می‌کنیم تا بهترین موقعیت‌ها و زاویه‌های مناسب را طراحی کنیم. حالا فکر کنید در فضای محدود ماشین هستید و نمی‌دانید قرار است چه اتفاقی بیفتد؛ با وجود تمام محدودیت‌های مانور، دوربین او زیباترین پلان‌ها را ثبت کرده است.»

او تأکید کرد که در این بخش از صحبت‌هایش، بیش از آنکه درباره کیارستمی سخن بگوید، قصد دارد به شیوه فیلم‌سازی صمدیان بپردازد؛ به‌ویژه در اپیزود پایانی مستند.

مجیدی در توصیف این بخش گفت: «تا امروز می‌گفتیم کیارستمی «شاعر» سینمای ایران است، حالا با دیدن این اپیزود می‌توانم اضافه کنم که کیارستمی «فیلسوف» سینمای ایران است و تمامی این حس را از دوربین صمدیان می‌گیریم.»

او در ادامه به انتخاب‌های بصری صمدیان اشاره کرد و گفت دوربین در حالی که پشت سر کیارستمی حرکت می‌کند، به حریم او وارد نمی‌شود، بیش از اندازه به چهره‌اش نزدیک نمی‌شود و به‌جای آن، تانکر آبی را به تصویر می‌کشد که در جاده‌ای پوشیده از برف حرکت می‌کند.

مجیدی این شیوه را نمونه‌ای از سینمای ناب مستند دانست و در پایان گفت که اپیزود پایانی فیلم به‌اندازه‌ای شاعرانه است که می‌تواند ساعت‌ها درباره آن صحبت کند.

مستند ۸۸ دقیقه‌ای «در جاده با کیارستمی» روایتگر خاطرات بصری صمدیان از همراهی او در سفرهای جاده‌ای است. صمدیان در این فیلم با بهره‌گیری از تصاویر آرشیوی و نماهای ثبت‌شده در دل طبیعت ایران، سعی کرده است تا علاوه بر بازنمایی لحظات شخصی، صمیمی و دیده نشده‌ی کیارستمی، پیوند عمیق او با جاده و اتومبیل و طبیعت را به عنوان دو موتیف اصلی سینمایش به تصویر بکشد. 

در این مستند، چهره‌های سرشناسی چون جعفر پناهی (با حضوری ویژه از سال ۱۳۸۰)، طاهره لادانیان و شهره گلپریان و هنرمندانی از ژاپن همچون تریو نوگامی و کیمیکو اونیشی حضور دارند. همچنین این فیلم، به یاد و خاطره‌ی حمیده رضوی، کنزو هوروکوشی، محمدعلی کشاورز، حسین رضایی، ماه‌بانو دارابی و احمد احمدپور تقدیم شده است.

سی و یکمین جشنواره بین‌المللی فیلم بوسان که از ۶ اکتبر (۱۴ مهر) آغاز شده و تا ۱۵ اکتبر (۲۳ مهر) ادامه خواهد داشت.