تحریم یک بانک ترکیه‌ توسط آمریکا / اتهام: انتقال پول نفت ایران

آمریکا یک بانک ترکیه را به اتهام ارتباط مالی غیرمجاز با ایران تحریم کرد.

به گزارش عصرایران، وزارت خزانه‌داری آمریکا روز جمعه بانک سرمایه‌گذاری «گلدن گلوبال یاتریم بانکاسی» و دو شرکت تابعه آن در ترکیه را با اتهام فعالیت‌های مالی مرتبط با ایران تحریم کرد؛ اقدامی که بخشی از کارزار جدید دولت دونالد ترامپ برای قطع مسیرهای مالی ایران عنوان شده است.

دفتر کنترل دارایی‌های خارجی وزارت خزانه‌داری آمریکا - اوفک (OFAC) نام بانک گلدن گلوبال و دو شرکت «گلدن گلوبال پورتفوی یوتی‌م» و «گلدن گلوبال وارلیک کیرالاما» را به فهرست اشخاص و نهادهای تحریم‌شده آمریکا موسوم به SDN اضافه کرد.

بر اساس مقررات آمریکا، دارایی‌های این نهادها در حوزه قضایی آمریکا مسدود می‌شود و اشخاص آمریکایی عموماً از انجام معامله با آنها منع خواهند شد. اوفک همچنین مجوزی برای پایان‌دادن تدریجی به معاملات موجود با این نهادها صادر کرده است.

واشنگتن چه می‌گوید؟

وزارت خزانه‌داری آمریکا مدعی است گلدن گلوبال بخشی از شبکه مالی مورد استفاده ایران برای انتقال درآمدهای نفتی از چین به ترکیه بوده است. بر اساس ادعای آمریکا، این منابع پس از انتقال به ترکیه می‌توانستند به پول نقد و طلا تبدیل شوند.

خزانه‌داری آمریکا همچنین مدعی شده این بانک خدمات بانکی کارگزاری به مؤسسات مالی ایرانی ارائه کرده و از این طریق امکان انتقال بین‌المللی منابع مالی مرتبط با نیروی قدس سپاه پاسداران را فراهم کرده است.

واشنگتن همچنین ارتباط این پرونده را با شبکه متعلق به «سیتکی آیان»، تاجر ترکیه‌ای، مطرح کرده است. آمریکا در سال ۲۰۲۲ (۱۴۰۱) آیان و شرکت‌های مرتبط با او را به دلیل نقش ادعایی در انتقال صدها میلیون دلار درآمد نفتی مرتبط با ایران تحریم کرده بود.

اسکات بسنت، وزیر خزانه‌داری آمریکا، در واکنش به این اقدام گفت مؤسسات مالی که به ارتباط با ایران ادامه دهند، با پیامدهای تحریم‌های آمریکا روبه‌رو خواهند شد. او این اقدام را بخشی از عملیات موسوم به طرد اقتصادی علیه ایران دانست؛ کارزاری که ۲ شهریور ۱۴۰۵آغاز شده و هدف آن تشدید فشار اقتصادی بر ایران و قطع مسیرهای باقی‌مانده برای انتقال منابع مالی این کشور است.

وزیر خزانه داری آمریکا همچنین هشدار داده است که اقدامات مشابه علیه مؤسسات مالی دیگر نیز ممکن است ادامه پیدا کند. رویترز پیش‌تر گزارش داده بود که وزیر خزانه‌داری آمریکا قصد دارد تحریم‌های ثانویه جدید را به‌صورت منظم، و در مرحله نخست عمدتاً علیه بانک‌ها، اعمال کند.

واکنش بانک ترکیه‌ای

گلدن گلوبال بلافاصله اتهامات آمریکا را رد کرد. این بانک در بیانیه‌ای که در سامانه افشای عمومی اطلاعات ترکیه (KAP) منتشر شد، اعلام کرد از زمان آغاز فعالیت خود در سال ۲۰۲۰ الزامات قوانین بانکی و مقررات مبارزه با پولشویی و تطبیق را رعایت کرده و از بازرسی‌های داخلی و خارجی عبور کرده است.

بانک تأکید کرده است که افراد و شرکت‌هایی که در تصمیم وزارت خزانه داری آمریکا به آنها اشاره شده، مشتری گلدن گلوبال نبوده‌اند و این بانک هیچ رابطه مستقیم یا غیرمستقیمی با آنها نداشته است. گلدن گلوبال همچنین اعلام کرده در برابر تصمیم آمریکا از تمام حقوق قانونی خود در چارچوب قوانین ترکیه و مقررات بین‌المللی استفاده خواهد کرد.

گلدن گلوبال یک بانک سرمایه‌گذاری مستقر در استانبول است. بر اساس گزارش رویترز، این بانک در سال ۲۰۲۵ حدود ۲۵ میلیارد لیر ترکیه، معادل حدود ۵۱۷ میلیون دلار، دارایی داشته و از نظر اندازه در رتبه حدود ۳۵ بانک‌های ترکیه قرار می‌گیرد. به همین دلیل، تحلیلگران معتقدند اهمیت این تحریم بیش از آنکه به اندازه خود بانک مربوط باشد، به پیام سیاسی و مالی آن برای سایر بانک‌های ترکیه و مؤسسات خارجی مربوط می‌شود.

این موضوع از آن جهت اهمیت دارد که گلدن گلوبال نخستین بانک مستقر در یک کشور عضو ناتو است که در چارچوب کارزار جدید طرد اقتصادی علیه ایران هدف تحریم مستقیم آمریکا قرار گرفته است. رویترز این اقدام را پیامی مستقیم به آنکارا ارزیابی و هشدار داده است که بانک‌ها و مؤسسات مالی خارجی که همچنان با گلدن گلوبال همکاری کنند نیز ممکن است با خطر تحریم‌های ثانویه روبه‌رو شوند.

سابقه مهم؛ پرونده هالک‌بانک

تحریم گلدن گلوبال یادآور پرونده بسیار بزرگ‌تر «هالک‌بانک» ترکیه است؛ پرونده‌ای که سال‌ها به یکی از نقاط تنش میان آنکارا و واشنگتن تبدیل شد.

هالک‌بانک از سوی دادستان‌های آمریکایی متهم شده بود که در فاصله سال‌های ۲۰۱۲ تا ۲۰۱۶ در سازوکاری برای دور زدن تحریم‌های ایران نقش داشته و میلیاردها دلار از درآمدهای نفتی ایران از مسیر این بانک جابه‌جا شده است. در پرونده آمریکا رقم حدود ۲۰ میلیارد دلار مطرح شد.

این پرونده در سال ۲۰۱۹  با اعلام کیفرخواست علیه هالک‌بانک وارد مرحله‌ای جدی شد و برای سال‌ها روابط آنکارا و واشنگتن را تحت تأثیر قرار داد. سرانجام در مارس ۲۰۲۶، هالک‌بانک و وزارت دادگستری آمریکا به توافق تعقیب قضایی تعلیقی دست یافتند؛ توافقی که مسیر پایان پرونده را هموار کرد. هالک‌بانک در آن زمان اعلام کرد که بر اساس توافق، ارتکاب جرم را نمی‌پذیرد و جریمه قضایی یا اداری پرداخت نخواهد کرد.

تفاوت پرونده جدید با هالک‌بانک در این است که گلدن گلوبال اکنون مستقیماً در فهرست تحریم‌های OFAC قرار گرفته، در حالی که پرونده هالک‌بانک عمدتاً در قالب یک پرونده قضایی کیفری در آمریکا دنبال شد.

پیام واشنگتن به ترکیه

تحریم گلدن گلوبال در شرایطی اعمال شده که آمریکا تلاش می‌کند شبکه‌های مالی مرتبط با ایران را در کشورهای ثالث نیز هدف قرار دهد. رویترز گزارش داده است که این بانک نخستین نهاد بانکی در یک کشور عضو ناتو است که در چارچوب کارزار فعلی هدف قرار گرفته است.

همزمان، آمریکا در هفته گذشته نیز محدودیت‌هایی را علیه شعب بانک مصری «بانک مصر» در امارات متحده عربی اعمال کرد و آنها را از انجام برخی معاملات دلاری مرتبط با نظام مالی آمریکا منع کرد.

وزیر خزانه داری آمریکا نیز اعلام کرده بود که بانک‌هایی که به فعالیت مالی با ایران ادامه دهند، در معرض اقدامات تنبیهی قرار خواهند گرفت.

 اقدام آمریکا علیه گلدن گلوبال را می‌توان فراتر از تحریم یک بانک کوچک ترکیه‌ای ارزیابی کرد. پیام اصلی واشنگتن این است که حتی بانک‌های کشورهای متحد آمریکا نیز در صورت مشارکت ادعایی در شبکه‌های مالی ایران، از خطر تحریم‌های ثانویه در امان نخواهند بود.

با آغاز ماه آگاهی‌رسانیِ سرطان کودکان، تهران طلایی شد (+عکس)

بیشتر بخوانید:

ترکیه: تحریم‌ها آسیب قابل توجهی به اقتصاد ایران وارد می‌کنند

تماشاخانه

یک عروسی، یک انفجار؛ چرا این صحنه را قبلاً دیده‌ایم؟ عروسی‌هایی که با بمب تمام شدند

آنچه در حمله به عروسی در سیریک می‌دانیم / شغل داماد چه بود؟ چرا آمریکا نمی‌تواند زیرش بزند؟

فیلم های دیگر