عصر ایران؛ مجله تصویری سلاح - داستان پر فراز و فرود هواپیماهای «بال پرنده» (Flying Wing) به دهه 1930 میلادی بازمی گردد؛ زمانی که جک نورثروپ، بنیان گذار شرکت نورثروپ، به باوری ساختارشکنانه دست یافت. او معتقد بود بدنه اصلی و دم هواپیما چیزی جز وزن اضافی و مقاومت در برابر هوا نیستند و اگر بتوان هواپیمایی ساخت که تمام پیکره اش یک بال یکپارچه باشد، بازده آیرودینامیکی به حداکثر می رسد.

این ایده جسورانه در سال 1940 با ساخت نمونه تجربی ان1-ام (N-1M) متولد شد. این پرنده کوچک چوبی ثابت کرد که مفهوم بال پرنده توانایی پرواز دارد، اما غیبت دم عمودی باعث ناپایداری های شدیدی در کنترل طولی و سمتی می شد. با آغاز جنگ جهانی دوم، نیاز به بمب افکن های سنگین باعث شد نورثروپ طرح غول پیکر وای بی-35 (YB-35) را با چهار موتور ملخی توسعه دهد؛ طرحی که زیر بار لرزش های شدید شفت ها و مشکلات مکانیکی دوام نیاورد.
ان1-ام (N-1M)

وای بی-35 (YB-35)

اما در آن سوی کره زمین و در دل آتش جنگ جهانی دوم، جهش دیگری در حال رخ دادن بود. برادران هورتن در آلمان نازی هم زمان روی طرح مشابهی کار می کردند و در سال 1944 با ساخت هورتن هو 229 (Horten Ho 229) نخستین جت بال پرنده جهان را به پرواز درآوردند. آلمانی ها با ترکیب هوشمندانه چوب و غبار زغال چوب در بدنه، حتی به بازتاب راداری بسیار پایینی دست یافتند. پس از سقوط آلمان نازی در سال 1945، اسناد فنی و نمونه های غنیمتی برادران هورتن طی عملیات گیره کاغذ به آمریکا منتقل شد؛ رویدادی که راهنمایی ارزشمند برای مهندسان آمریکایی شد تا چگونگی پیوند دادن موتورهای توربوجت با فرمول بال پرنده را بهتر درک کنند.

نتیجه این الهام گیری و تلاش های نورثروپ، متولد شدن وای بی-49 (YB-49) در سال 1947 با هشت موتور جت بود. این بمب افکن سرعت و پروازی فوق العاده داشت، اما عدم وجود کامپیوترهای پیشرفته برای سنجش تعادل، باعث می شد هواپیما حین بمباران نوسان کند و نشانه گیری دقیق را برای خلبان غیرممکن سازد. همین امر سبب شد نیروی هوایی آمریکا پروژه را لغو و تمام نمونه ها را اسقاط کند.

چهار دهه زمان لازم بود تا دانش فناوری به پای رویای جک نورثروپ برسد. در دهه 1980، اختراع سیستم های کنترل پرواز با سیم (Fly-by-wire) و کامپیوترهایی که می توانستند در هر ثانیه هزاران تنظیم کوچک روی سطوح بال انجام دهند، مساله ناپایداری را برای همیشه حل کردند. ترکیب این فناوری با مواد جذب کننده امواج رادار، سرانجام به معرفی بی-2 اسپیریت (B-2 Spirit) انجامید. نکته خیره کننده این است که طول بال بی-2 برابر با همان 52.4 متری است که در وای بی-49 دهه 1940 طراحی شده بود؛ اثباتی بر این حقیقت که هندسه آیرودینامیکی از همان ابتدا درست بود و تنها منتظر زمان ماند تا فناوری های مدرن آن را به یک شاهکار پنهان کار تبدیل کنند.

تنظیم و ترجمه: محمدمهدی حیدرپور