عصرایران- عدد پی یا π یکی از شناخته شده ترین اعداد در ریاضیات است؛ عددی که قرن ها ذهن ریاضیدانان را به خود مشغول کرده و هنوز هم ویژگی های جالبی دارد. این عدد نسبت محیط دایره به قطر آن است و در بسیاری از علوم، مهندسی و فناوری کاربرد دارد.
عدد پی نمی تواند به صورت یک کسر ساده از دو عدد صحیح نوشته شود. همچنین رقم های اعشاری آن بدون تکرار یک الگوی مشخص تا بی نهایت ادامه پیدا می کنند.
مقدار تقریبی آن برابر است با:
3.1415926535...
روز عدد پی هر سال در تاریخ 14 مارس (3/14) (معمولا برابر با 24 اسفند) برگزار می شود؛ زیرا در شیوه نوشتن تاریخ آمریکایی، ماه قبل از روز قرار می گیرد و 3.14 شباهت زیادی به مقدار تقریبی عدد پی دارد.
این روز همزمان با روز تولد آلبرت اینشتین نیز هست.
اگرچه عدد پی بیشتر با دایره شناخته می شود، اما در بسیاری از محاسبات علمی حضور دارد؛ از جمله در فیزیک، مهندسی، نجوم، امواج، مخابرات و تحلیل های ریاضی.
برای بیشتر کاربردهای مهندسی، استفاده از چند رقم اعشار عدد پی کافی است. با این حال، به کمک ابررایانه ها تاکنون تریلیون ها رقم از آن محاسبه شده است.
این محاسبات بیشتر برای آزمایش توان پردازشی رایانه ها و بررسی الگوریتم ها انجام می شود.
برخی افراد توانسته اند ده ها هزار رقم از عدد پی را از حفظ بیان کنند. این رکوردها معمولا با استفاده از روش های تقویت حافظه، تبدیل اعداد به تصویر یا داستان انجام می شوند.
بسیاری از پدیده های طبیعی که با موج، چرخش، دایره یا حرکت های دوره ای مرتبط هستند، در محاسبات خود به شکل غیرمستقیم با عدد پی ارتباط پیدا می کنند.
تمدن های باستانی مانند بابلی ها و مصری ها تلاش کرده بودند مقدار تقریبی محیط دایره را محاسبه کنند. بعدها ریاضیدانانی مانند ارشمیدس روش های دقیق تری برای محاسبه عدد پی ارائه کردند.
در زبان انگلیسی، نوعی بازی زبانی به نام Pilish وجود دارد که در آن تعداد حروف هر کلمه مطابق رقم های عدد پی انتخاب می شود.
برای مثال:
3.14
کلمه اول 3 حرف، کلمه دوم 1 حرف و کلمه سوم 4 حرف دارد.
با وجود محاسبه میلیاردها رقم از عدد پی، هیچ الگوی تکرارشونده ای در رقم های آن پیدا نشده است. این ویژگی یکی از دلایلی است که ریاضیدانان همچنان به مطالعه آن علاقه دارند.
نماد π امروزه فراتر از یک مفهوم ریاضی است و به نمادی از کنجکاوی علمی، حل مسئله و علاقه انسان به کشف ناشناخته ها تبدیل شده است.